“TÜRKİYE KÜRESEL MERKEZ OLACAK”
OVP’nin kazanımlarından enflasyonla mücadeleye, rezervlerdeki güçlenmeden Kalkınma Yolu Projesi’ne, savunma sanayiinden Terörsüz Türkiye hedefinin ekonomiye katkılarına kadar pek çok başlığı değerlendiren Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, “Hedefimiz verimlilik, yüksek katma değer, teknoloji ve yenilikçilik ekseninde büyüyen daha rekabetçi bir ekonomik yapı” dedi.
21/09/2026 15:55 | Son Güncelleme : 17/11/2026 21:29 | Okunma Sayısı : 155 | Haber Merkezi
Küresel ekonomide belirsizliklerin, jeopolitik gerilimlerin ve savaşların arttığı bir dönemde Türkiye ekonomisinin yol haritası merak edilirken, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Tüketici Dergisi’ne kapsamlı değerlendirmelerde bulundu. Orta Vadeli Program’ın ekonomide öngörülebilirliği artırdığını belirten Yılmaz; enflasyondaki gerileme, rezervlerdeki güçlenme, cari denge ve dış finansman kapasitesindeki iyileşmeye dikkat çekti. Türkiye’nin önümüzdeki dönemde üretim, yatırım, ihracat ve yüksek teknoloji odaklı büyümesini hedeflediklerini ifade eden Yılmaz, Kalkınma Yolu ve Orta Koridor’un Türkiye’yi küresel ticaretin merkezlerinden biri haline getirebileceğini söyledi. Yılmaz, Terörsüz Türkiye hedefinin ise güvenlik boyutunun yanı sıra yatırım, üretim, istihdam ve bölgesel kalkınma açısından yeni fırsatlar oluşturacağını vurguladı.
REZERVLER GÜÇLENDİ
-Bugün geldiğimiz noktadan OVP’nin en güçlü tarafı olarak hangi sonucu görüyorsunuz? Önümüzdeki üç yıllık dönemde OVP’nin öne çıkan başlıkları neler olacak?
Dünyada ve bölgemizde belirsizliğin arttığı, risklerin yükseldiği, jeopolitik gerilimlerin ve savaşların yoğunlaştığı bir dönemdeyiz. Özellikle bu tip dönemlerde siyasi istikrar, güçlü liderlik ve öngörülebilir politikalar daha da kıymetli hale gelmiştir. OVP’nin en güçlü tarafı, öngörülebilirliği artırarak makroekonomik istikrarın güçlendirmesine sağladığı katkı oldu. Fiyat istikrarı, finansal istikrar ve mali disiplini birlikte gözetirken büyümeyi dengeli bir yapıda sürdürdük. Enflasyonda zirve seviyelerden önemli ölçüde gerileme sağlandı, rezervler güçlendi, risk primi düştü ve Kur Korumalı Mevduat’tan çıkış süreci başarıyla tamamlandı. Bu dönemde işgücü piyasasındaki kazanımlar korunmuş, işsizlik oranı tek haneli seviyelerde seyrederken atıl işgücünün azaltılmasına yönelik politikalarımız sürdürülmüştür. Önümüzdeki dönemde; verimlilik, yüksek katma değer, teknoloji ve yenilikçilik ekseninde büyüyen daha rekabetçi bir ekonomik yapı hedefliyoruz. Yeşil ve dijital dönüşüm, stratejik alanlarda yerlileşme, nitelikli istihdam ve beşerî sermayenin güçlendirilmesi temel başlıklarımız arasında olacak
FİYAT İSTİKRARI
-Makro göstergelerdeki iyileşmenin vatandaşın mutfağına, alışverişine ve genel olarak günlük hayatına daha güçlü yansımasını ne zaman bekliyorsunuz?
Önceliğimiz dezenflasyonda elde ettiğimiz kazanımları kalıcı hâle getirerek fiyat istikrarını tesis etmek. Para ve maliye politikalarındaki eş güdümü sürdürürken özellikle kira, gıda, enerji ve ulaştırma gibi vatandaşlarımızın yaşam maliyetini doğrudan etkileyen alanlarda arz kapasitesini ve verimliliği artırıyoruz. Nihai hedefimiz enflasyonu yeniden tek haneli seviyelere kavuşturarak istikrarlı ve programımızla uyumlu bir şekilde kalıcı refah artışı sağlamaktır.
Türkiye ekonomisinde büyüme ile enflasyonla mücadele arasındaki denge nasıl kurulacak? Önümüzdeki dönemde büyümenin temel motorlarının hangi sektörler olmasını bekliyorsunuz?
Büyüme ve enflasyon ilişkisi kısa vadede zorlu olsa da orta ve uzun vadede olumlu bir ilişkidir. Fiyat istikrarı sürdürülebilir büyümeyi destekleyici bir unsurdur. Kısa vadede ise enflasyon oluşturmayan bir büyüme kompozisyonu önem taşımaktadır. Bu kapsamda uyguladığımız politikalarla birlikte dengeli bir büyüme öngörüyoruz. Hedefimiz enflasyonu kalıcı biçimde düşürürken yatırım ve ihracat odaklı, dengeli ve sürdürülebilir büyümeyi devam ettirmek. Bunun yolu üretim kapasitesini, rekabet gücünü ve verimliliği artırmaktan geçiyor. Yüksek teknolojili imalat sanayii, katma değerli ihracat, dijital ve yeşil dönüşüm yatırımları ile stratejik sektörlerde yerlileşme önümüzdeki dönemin temel büyüme motorları olacak. Teknoloji, Ar-Ge, nitelikli insan kaynağı ve üretken yatırımlarla ekonomimizin potansiyel büyüme kapasitesini yükseltmeyi hedefliyoruz.
YABANCI YATIRIM
Türkiye’nin ekonomi programına uluslararası yatırımcıların ilgisini artırmak amacıyla atılan adımların geri dönüşünü nasıl değerlendiriyorsunuz?
2003-2025 döneminde ülkemize gelen doğrudan yatırımlar yaklaşık 290 milyar doları bulmuştur. Daha önceki dönemlerle kıyas kabul etmeyecek bir gelişme sağlanmıştır. Ekonomi programının uygulamaya alındığı 2023’ten itibaren Türkiye uluslararası doğrudan yatırımlarda olumlu bir performans ortaya koydu. Küresel doğrudan yatırımların daraldığı 2024 yılında Türkiye’ye gelen yatırımlar yüzde 10 artarak 11,6 milyar dolara ulaştı. 2025 yılında da yüzde 11 artış kaydedildi. 2024-2025 döneminde yatırımcılar Türkiye’de 850 sıfırdan yatırım projesi açıkladı. Bu projeler 34,1 milyar dolarlık yatırım taahhüdü ve yaklaşık 100 bin kişilik istihdamı öngörüyor. Türkiye ayrıca 2025’te Avrupa’da en fazla sıfırdan uluslararası doğrudan yatırım çeken dördüncü ülke konumuna yükseldi.
SAVAŞ VE CARİ AÇIK
Türkiye’nin rezervleri, cari dengesi ve dış finansman kapasitesi açısından olumlu gelişmeler yaşanıyor. Bu tablo Türkiye ekonomisinin dış şoklara karşı dayanıklılığını ne ölçüde artırdı?
Geçen yıl cari açığın milli gelire oranı yüzde 1,9 seviyesinde kaldı. Bölgemize yaşanan savaş ve Hürmüz Boğazı konusundaki gelişmeler cari dengemize bir ölçüde olumsuz etki etse de 2026’da da cari açığımız yönetilebilir seviyede kalacaktır. Rezervlerdeki güçlenme ve dış finansmana erişimdeki iyileşme ekonomimizin dış şoklara karşı dayanıklılığını belirgin şekilde artırdı. 21 Ağustos itibarıyla toplam rezervler yaklaşık 188,5 milyar dolara, swap hariç net rezervler 56,7 milyar dolara ulaştı. Dış borcun millî gelire oranının 2019’daki yüzde 53,2 seviyesinden 2026’nın ilk çeyreğinde yüzde 31,9’a gerilemesi ve dış finansmanda uzun vadeli kaynakların ağırlığının artması da önemli. Rezervler, cari dengedeki iyileşme ve gerileyen risk primi birlikte değerlendirildiğinde dış şoklara karşı daha güçlü bir politika alanına sahibiz.
ORTA KORİDOR
ABD/İsrail-İran savaşının enerji fiyatları, petrol arzı, küresel ticaret yolları ve lojistik maliyetleri üzerinde oluşturabileceği etkiler düşünüldüğünde, Türkiye ekonomisi açısından en önemli riskler nelerdir? Savaşın uzaması halinde Türkiye açısından yeni ekonomik fırsatlar da ortaya çıkabilir mi?
En önemli riskler enerji ve emtia fiyatları, dış ticaret, cari denge ve lojistik maliyetleri üzerinden oluşuyor. Petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükseliş üretim ve taşımacılık maliyetlerini artırarak enflasyon ve dış denge üzerinde baskı oluşturabilir. Buna karşılık enerji kaynaklarımızı çeşitlendirmemiz, depolama ve LNG kapasitemizi artırmamız ve yerli enerji üretimini güçlendirmemiz dayanıklılığımızı artırıyor. Türkiye’nin Hürmüz Boğazı üzerinden enerji tedarikine bağımlı olmaması da önemli bir avantaj. Savaşın uzaması navlun ve sigorta maliyetlerini artırırken küresel ticaretin daha güvenli ve çeşitlendirilmiş güzergâhlara yönelmesini hızlandırabilir. Bu süreç özellikle Orta Koridor’un stratejik önemini artırıyor. Lojistik ve gümrük altyapımızı güçlendirerek Türkiye’nin bölgesel ticaret, lojistik ve tedarik merkezi konumunu daha da geliştirmeyi hedefliyoruz.
Türkiye’nin Rusya, Körfez ülkeleri, Avrupa ve Asya ile geliştirdiği çok boyutlu ekonomik ilişkiler, küresel jeopolitik risklerin arttığı bir dönemde dış ticaret ve yatırım açısından nasıl bir avantaj sağlıyor?
Türkiye’nin önemli avantajlarından biri farklı pazarlara aynı anda erişebilmesi ve ticaret ortaklarını çeşitlendirebilmesidir. Avrupa ile Gümrük Birliği temelinde güçlü ekonomik ilişkilerimizi sürdürürken Rusya, Körfez, Orta Asya ve Asya-Pasifik ile ticaret ve yatırım ilişkilerimizi geliştiriyoruz. Hedefimiz herhangi bir pazardan uzaklaşmak değil; pazarlarımızı çeşitlendirmek ve tek bir bölgeye veya ticaret güzergâhına bağımlı olmayan yapımızı güçlendirmek. Üretim kapasitemiz, lojistik altyapımız ve üç kıtanın kesişimindeki konumumuz bu açıdan Türkiye’ye önemli bir avantaj sağlıyor. Önümüzdeki dönemde hem mevcut pazarlarımızdaki payımızı artırmayı hem de Afrika’dan Orta Asya’ya, Körfez’den Uzak Doğu’ya kadar tüm pazarlardaki mevcudiyetimizi daha da güçlendirmeyi hedefliyoruz. Lojistik merkezlerimiz ve Avrupa bağlantılarımızın da tekil projeler olmaktan çıkarak kara, demiryolu ve denizyolu hatlarını aynı ağ içinde buluşturan bütüncül bir bağlantısallık sistemine dönüşmesini sağlayacaktır. Türkiye’nin transit ülke konumundan küresel ticaret güzergâhlarını birbirine bağlayan merkez ülke konumuna geçişi hızlanacaktır.
KALKINMA YOLU
-Kalkınma Yolu Projesi’nin Türkiye ekonomisine sağlayacağı en büyük katkı sizce ne olacak?
Kalkınma Yolu’nun katkısını yalnızca transit taşımacılık gelirleriyle ölçmemek gerekiyor. Asıl kazanım, Türkiye’nin Avrupa ile Körfez arasındaki ticaret ve üretim zincirlerinin temel bağlantı noktalarından biri hâline gelmesi olacaktır. Hedefimiz yükün yalnızca Türkiye’den geçmesi değil; limanlarımızı, demiryollarımızı, lojistik merkezlerimizi ve sanayi bölgelerimizi besleyerek ülkemizde ekonomik değere dönüşmesidir. Kalkınma Yolu’nu bu nedenle bir ulaştırma hattının ötesinde üretim, yatırım, lojistik ve ihracat ekosistemi olarak görüyoruz.
MERKEZ ÜLKE TÜRKİYE
-Kalkınma Yolu ile Orta Koridor’un birbirini tamamlaması halinde Türkiye’nin küresel lojistik merkez olma hedefinde nasıl bir sıçrama yaşanabilir?
İki koridorun birbirini tamamlaması Türkiye açısından yalnızca lojistik kapasite artışı değil, ekonomik bir konum değişikliği sağlayacaktır. Türkiye, Orta Koridor ile Asya-Avrupa hattını, Kalkınma Yolu ile Körfez-Avrupa hattını birbirine bağlayan stratejik bir merkez hâline gelecektir. Bu bütünleşme, Marmaray, Bakü–Tiflis–Kars Demiryolu, Zengezur bağlantısı, limanlarımız, lojistik merkezlerimiz ve Avrupa bağlantılarımızın da tekil projeler olmaktan çıkarak kara, demiryolu ve denizyolu hatlarını aynı ağ içinde buluşturan bütüncül bir bağlantısallık sistemine dönüşmesini sağlayacaktır. Türkiye’nin transit ülke konumundan küresel ticaret güzergâhlarını birbirine bağlayan merkez ülke konumuna geçişi hızlanacaktır.
SAVUNMA SANAYİİ
-Savunma sanayisinde yakalanan yerlilik ve ihracat başarısının yüksek teknoloji, yapay zekâ, çip, enerji ve sağlık teknolojileri gibi stratejik alanlara taşınması mümkün mü?
Savunma sanayiinde yerli ürünlerin payını yüzde 20’lerden yüzde 80’in üzerine çıkardık; savunma ve havacılık ihracatını 2002 yılındaki 248 milyon dolar seviyesinden 2025 itibarıyla 10 milyar doların üzerine taşıdık. Burada oluşturduğumuz uzun vadeli hedef, Ar-Ge, nitelikli insan kaynağı, kamu-özel sektör-üniversite iş birliği ve birlikte geliştirme modelini diğer stratejik sektörlere de taşıyoruz. HIT-30, YTAK ve teknoloji girişimciliği programlarıyla yapay zekâdan yarı iletkenlere, enerji teknolojilerinden biyoteknoloji ve sağlık teknolojilerine kadar kritik alanlarda yerli kapasiteyi büyütüyoruz. Hedefimiz kritik teknolojileri kendi imkânlarıyla geliştiren, yüksek katma değerli ürüne dönüştüren ve küresel pazarlara ihraç eden bir Türkiye.
TÜRKİYE YÜZYILI
-Gençlerin Türkiye Yüzyılı’nın ekonomik büyümesinden daha fazla pay alması, nitelikli istihdama ve girişimciliğe daha güçlü katılması için hangi politikalar öne çıkacak?
Gençlerimizi Türkiye Yüzyılı hedeflerimize ulaşmada en önemli beşeri sermaye unsurlarımızdan biri olarak görüyoruz. Eğitimden istihdama geçişlerini kolaylaştırmak, onları işgücü piyasasının ihtiyaç duyduğu becerilerle donatmak ve nitelikli, kalıcı istihdama katılımlarını artırmak temel önceliğimiz. Okul öncesinden yükseköğretime kadar bütüncül bir yaklaşımla eğitimde kaliteyi ve fırsat eşitliğini artıracağız. Mesleki ve teknik eğitim ile yükseköğretimi başta yapay zekâ olmak üzere teknolojik dönüşüme göre geliştirecek; staj ve işbaşı eğitimlerini yaygınlaştıracağız. İşgücü Uyum Programı’nın yanı sıra mesleki eğitim, beceri geliştirme, iş ve meslek danışmanlığı ve profil bazlı yönlendirme hizmetlerinden gençlerin daha etkin yararlanmasını sağlayacağız. Gençlerin girişimcilik imkânlarını ve yeşil-dijital dönüşümün oluşturduğu yeni mesleklere erişimini de artıracağız.
TERÖRSÜZ TÜRKİYE
-Terörsüz Türkiye hedefine ulaşılmasının ülke ekonomisine orta ve uzun vadede nasıl bir katkı sağlamasını bekliyorsunuz? Kalkınma Yolu ve Orta Koridor gibi stratejik projelerle birlikte düşünüldüğünde, özellikle Güneydoğu Anadolu’da yeni bir yatırım, üretim ve ticaret hamlesi başlayabilir mi?
Terörsüz Türkiye’yi yalnızca bir güvenlik meselesi değil; kalkınmayı, toplumsal bütünlüğü ve bölgesel iş birliğini güçlendirecek tarihi bir adım, bir fırsat ve bir dönüşüm imkanı olarak görüyoruz. Terörün doğrudan ve dolaylı etkileriyle ülkemize 2,3 trilyon dolarlık bir maliyet oluşturduğunu hesaplıyoruz. Güvenlik risklerinin ve belirsizliklerin kalıcı biçimde azalması yatırımcı güvenini güçlendirecek; üretim, yatırım, istihdam ve ticaret için yeni imkânlar oluşturacaktır. Burada en önemli fırsat ise bölgede yaşayan gençlerimiz için doğacak yeni imkanlarla ortaya çıkacaktır. Kardeşliğimizin ve milli birliğimizin pekişmesi ile birlikte Türkiye yeni bir dönemin başlangıcı diyebileceğimiz bir döneme de böylelikle adım atmış olacaktır. Kalkınma Yolu ile Basra Körfezi’ni Türkiye üzerinden Avrupa’ya bağlayan yeni ve güçlü bir ticaret hattı oluşturmayı; Orta Koridor ile de Asya ve Avrupa arasındaki ticaret akışında Türkiye’nin rolünü daha da güçlendirmeyi hedefliyoruz. Terörsüz Türkiye hedefi ise bu ekonomik vizyonun ihtiyaç duyduğu güven, istikrar ve yatırım ortamını daha da güçlendirecek. Kalkınma Yolu ve Orta Koridor ile birlikte Güneydoğu Anadolu’nun Suriye, Irak, İran, Körfez, Orta Asya ve Avrupa arasındaki ticarette stratejik bir merkez hâline gelmesi mümkün. Lojistik merkezleri, sınır kapıları, ulaştırma bağlantıları, organize sanayi bölgeleri ve ihracata dönük üretim kapasitesiyle desteklenen bu süreç bölgesel kalkınmada yeni bir dönemin kapısını açabilir.
İHRACAT HEDEFİ
-Türkiye’nin ihracatta 300 milyar dolar sınırını aşma hedefi bulunuyor. Önümüzdeki dönemde ihracatın sadece miktar olarak değil, yüksek katma değer ve teknoloji yoğunluğu bakımından da nasıl bir dönüşüm geçirmesini bekliyorsunuz?
Önümüzdeki dönemde asıl hedefimiz yalnızca daha fazla değil, daha nitelikli ihracat yapmak. 2025 yılında yüksek ve ortayüksek teknolojili ürün ihracatımız 111,9 milyar dolara, imalat sanayii ihracatındaki payı yüzde 43,5’e ulaştı. 2030 yılında 300 milyar doları aşmasını beklediğimiz toplam mal ihracatımızın yarıya yakınının yüksek ve orta-yüksek teknolojik ürünlerden oluşmasını bekliyoruz. Gümrük Birliği’nin güncellenmesi de bu dönüşümü destekleyecek önemli başlıklardan biri. Güncelleme 2014’ten bu yana gündemimizde. Müzakerelerin resmen başlaması için AB Konseyi’nin Avrupa Komisyonunu yetkilendirmesi gerekiyor ve bu karar henüz alınmış değil. Bununla birlikte teknik temaslarımızı ve yüksek düzeyli ticaret mekanizmalarımızı sürdürüyor, mevcut işleyişi iyileştirecek ve güncellemeye zemin hazırlayacak çalışmalara devam ediyoruz.
ORTADOĞU PAZARI
Türkiye’nin yakın coğrafyasındaki yeniden yapılanma süreçlerini, özellikle Suriye, Irak ve Körfez hattını nasıl değerlendiriyorsunuz? Türk şirketleri oluşan yatırım ve ticaret imkânlarından yeterince pay alabiliyor mu?
Türk şirketleri yakın coğrafyamızdaki yeniden yapılanma ve ekonomik çeşitlenme süreçlerinde güçlü biçimde yer alıyor. Enerji, inşaat, tarım-gıda, yazılım ve taşımacılık öne çıkan sektörler arasında. Dünyanın en büyük müteahhitlik şirketleri arasında ilk 100’de 8 Türk şirketinin bulunması da firmalarımızın bölgedeki altyapı ve yatırım projelerinde sahip olduğu güçlü kapasiteyi gösteriyor
Bunlar da ilginizi çekebilir
Ekin Tükek: “Topluma fayda sağlayacak projelerde yer almak istiyorum”
İleriki nesillere katma değeri yüksek organizasyonlar bırakıp topluma fayda sağlayacak işler yapmak istiyorum. Hedefimiz çok para kazanmak değil, kazandıklarımızı daha çok kişiyle paylaşabilmek.
4 yıl önceDuygularımıza notalarla yön veren usta: Cahit Berkay
Hayat anlayışınız, siyasi görüşünüz ne olursa olsun bazı sanatçılar muhakkak dokunur kalbinize. Yaşamın bir yerinde illa ki çıkarlar karşınıza. Alkent Yaşam’ın bu sayısında zihnimize kazınan eşsiz melodilerin sahibi Vahit Berkay ile buluştuk. Dev sanatçı, bu kez notalarla değil, müthiş bir yaşam hikayesiyle değdi yüreklerimize.
3 yıl önceToskana Vadisi doğa dostu projelerle canlanıyor
Toskana Vadisi Evleri’nin yeni yönetiminin hayata geçirmeyi hedefledikleri çevre dostu projelerini Ümit Rüstem Zorlu’dan dinledik. Ümit Bey’in, Toskana’ya özel planlarına kulak verdiğimizde, söz konusu projelerin tüm Türkiye’ye yayılmasını arzuladık.
5 yıl önce


